Spuścizna prof. Witolda Taszyckiego w Archiwum UJ

Do Archiwum UJ w 2015 r. trafiła spuścizna prof. Witolda Taszyckiego, wybitnego językoznawcy. Stało się tak  na mocy wyrażonej przed śmiercią woli jego jedynej córki Marii Dobrosławy Taszyckiej (1934-2015). Maria Taszycka ukończyła historię sztuki (1951-1955) i obroniła doktorat (1969) na Uniwersytecie Jagiellońskim. Pracowała jako kustosz i wieloletni kierownik Działu Tkanin w Muzeum Narodowym w Krakowie. Była wybitną znawczynią dawnych polskich tkanin, autorką wystaw i katalogów oraz rozpraw ze swej dziedziny, w tym opracowania „Polskie pasy kontuszowe" (1985). Nosiła się ona z zamiarem samodzielnego uporządkowania  zbiorów po Ojcu, ale nie zdołała tego wykonać z powodu złego stanu zdrowia i trudnych warunków materialnych. Po śmierci ofiarodawczyni, Joanna Kowalska, kustosz Muzeum Narodowego w Krakowie, wraz z mężem dr hab. Markiem Danielem Kowalskim z Instytutu Historii UJ dokonali wstępnej selekcji materiałów, które składowane były w gabinecie prof. Taszyckiego, a następnie w listopadzie 2015 r. przekazali je do Archiwum UJ.

Spuścizna obejmuje dokumenty osobiste i rodzinne, korespondencję, medale, doktorat honoris causa W. Taszyckiego i dyplom doktorski M. Taszyckiej, rękopisy i maszynopisy prac naukowych i referatów, wypisy, fotokopie i materiały warsztatowe związane z działalnością w ramach UJ, PAU, PAN i Komisji Ustalania Nazw Miejscowości.

Witold Taszycki (1898-1979) jest uznawany za jednego z najwybitniejszych historyków języka polskiego, zwłaszcza w zakresie onomastyki dialektologii. Był studentem polonistyki i slawistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego (1917-1921), gdzie następnie uzyskał doktorat (1922) i habilitację (1925). Uczeń prof. Jana Łosia. W latach 1922-1928 był asystentem w Katedrze Filologii Słowiańskiej, następnie pracował na uniwersytetach w Wilnie i Lwowie, gdzie przetrwał okupację sowiecka i niemiecką. W 1945 r. powrócił na Uniwersytet Jagielloński. Kierował Katedrą Onomastyki Słowiańskiej, następnie katedrą Filologii Staropolskiej i wreszcie Zespołową Katedrą Języka Polskiego. W latach 1951-1954 pełnił godność dziekana Wydziału Filologicznego. W 1968 r. przeszedł na emeryturę. Dla rozwoju swej dyscypliny przysłużył się jako wykładowca i mistrz licznego grona językoznawców, założyciel Pracowni Onomastycznej w ramach PAU, a następnie PAN  (przekształcona w 1974 r. w Zakład Onomastyki Polskiej Instytutu Języka Polskiego PAN) oraz współtwórca i pierwszy redaktor naukowy czasopisma „Onomastica". Po wojnie kierował Komisją Ustalania Nazw Miejscowości w Urzędzie Rady Ministrów wykonując zwłaszcza ogromną pracę przy (re)polonizacji nazewnictwa Śląska i Mazur. Jego najwybitniejsze dzieła to rozprawa habilitacyjna „Najdawniejsze polskie imiona osobowe" (1925), „Słowiańskie nazwy miejscowe. Ustalenie podziału" (1946) oraz monumentalny „Słownik staropolskich nazw osobowych", t. 1-7 (1965-1977). Był też autorem podręczników ortografii polskiej i wydawcą najstarszych zabytków języka polskiego.





 

Data opublikowania: 20.04.2016
Osoba publikująca: Maciej Zborek