Święty Jan Kanty – patron Uniwersytetu Jagiellońskiego

24 grudnia, w Wigilię Bożego Narodzenia 1473 r. zmarł profesor teologii Jan Kanty – patron naszego Uniwersytetu. Niech nikt nie myśli, że wiadomość o zmarłym nie jest odpowiednia na czas Świąt Bożego Narodzenia. Wszak śmierć świętego to radosny moment jego narodzin dla nieba.

Jan pochodził z Kęt, stąd jego przydomek Kanty. Urodził się w 1390 r. W 1413 r. rozpoczął studia na Wydziale Sztuk Wyzwolonych Uniwersytetu Krakowskiego, w 1418 r. uzyskał stopień magistra sztuk. Następnie wyjechał do Miechowa, gdzie uczył w szkole parafialnej prowadzonej przez tamtejszy klasztor bożogrobców. W 1429 r. wrócił do Krakowa na uniwersytet, został kolegiatem w Kolegium Większym i wykładał na Wydziale Sztuk Wyzwolonych. Równocześnie rozpoczął studia teologiczne. W 1443 r. uzyskał doktorat z teologii. Pielgrzymował do Rzymu i Ziemi Świętej. Zasłynął głęboką pokorą, pobożnością i dobrocią. Zmarł w opinii świętości i pochowany został w kościele św. Anny. Od razu po śmierci otoczył go kult. Zaczęto spisywać cuda, mnożyły się legendy, a profesorowie krakowscy tworzyli liczne kazania i żywoty swojego współbrata z XV w.

Dzięki staraniom Uniwersytetu Krakowskiego została w 1660 r. przeprowadzona beatyfikacja, a w 1767 r. kanonizacja. Piękna bulla kanonizacyjna wystawiona przez papieża Klemensa XIII jest przechowywana w Oddziale Rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej. Izbę Jana Kantego w Collegium Maius zamieniono na kaplicę. Warto do niej zajrzeć przez przeszkloną ścianę od strony sieni, aby podziwiać ołtarz, baldachim z XVIII w. używany podczas procesji, a zwłaszcza elementy starszego nagrobka Jana Kantego z XVI i XVII w. Pamiątek po Janie Kantym ma zresztą Uniwersytet wiele, w tym jego rękopisy. Wielkim czcicielem świętego profesora był Karol Wojtyła. Jako papież Jan Paweł II podczas wizyty na uczelni w 1983 r. modlił się w kaplicy w Collegium Maius, a w 1997 r. przy konfesji w kolegiacie św. Anny podczas pamiętnego spotkania z przedstawicielami środowisk akademickich.

Prezentowana fotografia pochodzi ze zbiorów Archiwum UJ, rkps 91 ½, s. 67: Matka Boża z Dzieciątkiem Jezus i św. Jan Kanty patronują z nieba Uniwersytetowi Krakowskiemu. Ilustracja z księgi promocji bakałarzy Wydziału Sztuk Wyzwolonych za dziekanatu Rafała Kazimierza Arteńskiego w semestrze letnim 1681 r.

Autor: dr Maciej Zdanek.

Data opublikowania: 24.12.2017
Osoba publikująca: Maciej Zborek

Koordynatorzy

dr hab. Maciej Zdanek

tel. (12) 663 35 39

maciej.zdanek@uj.edu.pl

 

dr hab. Przemysław M. Żukowski

tel. (12) 663 35 37

p.m.zukowski@uj.edu.pl